Mario Levi: „Unsere Station hieß Venedig“

Bir otobüs bizi havaalanından Piazzale Roma’ya götürüyordu... Venedik’teydik. Bende hep derin izler bırakmış, tekrar tekrar görmekten, havasını solumaktan hiç vazgeçemediğim Venedik’te... Günün birinde yazılacak hikâyesini sessizce, sabırla bekleyen Venedik’te... Otobüsün geçtiği yol şehrin bendeki imgesinden çok uzaktı ama. Bu yüzle daha önce karşılaşmamıştım. Yolculuğu paylaşacağımı bildiğim Fethiye Çetin yanımdaydı. Onunla da daha önce karşılaşma imkânım olmamıştı. Yaptığı işi, kavgasını ne kadar büyük bir saygı ve hayranlıkla izlemiştim oysa. Kısmet o güneymiş. Hepimiz kendimize göre, kendi kavgamızın içindeydik ya... Bir çift laf... İstanbul’da bir türlü tanışamadık, nasip bugüneymiş gibisinden... Neler ve kimlerle karşılaşacaktık? Sorunun cevabı yoktu henüz. Sonra varmamız gereken yere vardık. Piazzale Roma... Biraz ilerisi denizdi, daha doğru bir deyişle suydu artık. Bildiğim, özlediğim Venedik’teydik. Orada da Claudia Hahn-Raabe ve arkadaşlarıyla buluştuk. Tijen de oradaydı... “Vaporetto”ya iki gecemizi geçireceğimiz otele gitmek için bindiğimizde o suyun hikâyesinin başka satırlarla da yazılmakta olduğunu hissediyordum. Yola çıktık. Bildiğim, daha doğru bir deyişle de bildiğimi sandığım Venedik’teydik artık. Bildiğimi sandığım demek daha doğruydu, evet. Çünkü ben bu su yollarında her seferinde hiç beklemediğim görüntülerle karşı karşıya kalmıştım. En güzeli de sık sık tekrarlanan kaybolma duygusuydu.

İstanbul’a geldiği günlerden başlayarak, enerjisi, insan sıcaklığı ve birbirinden çarpıcı projeleriyle birçok insanın gönlünü kısa sürede fethetmeyi başaran Claudia Hahn- Raabe ile bu yolculuğun neresinde bulunduğumuzu konuşmanın tam zamanıydı. Birçok durağın, şehrin geride kaldığını söyledi. Proje beklendiği gibi, farklı insanlara ulaşarak devam ediyordu. Şimdi de burada başkalarına seslenecektik. İlk günlere gittim o an. Bana bu projeden söz ettiği günlere. Goethe Enstitüsü’nün öncülüğünde, Türk Edebiyatı bir başka koldan Avrupa’ya açılacaktı. Başka yazar arkadaşlarım farklı şehirlere gidecekti. Bir şehir seçme imkânına sahiptim. Hiç tereddüt etmeden Venedik’i seçmiştim ben de...

İlerleyen günlerde bu hayal gerçekleşti. Çevirmenim Gianpiero Bellingeri’nin moderatörlüğünde ve Fethiye Çetin’le birlikte katıldığımız konuşmalar birbirinden ilginçti. Konuşmalarımızdan arta kalan vakitlerimizde Venedik’in bilmediğim başka köşelerini bu yolculuğu paylaşan herkesle pekişen dostluklarımın kazandırdıklarından da aldığım güçle keşfedişimse unutulmaz. Şimdi adını hatırlayamadığım bir meydandaki restoranda pizza yemek de güzeldi, vaktimizin programımız gereği dar olduğu bir öğlende şehrin karakterini çok yansıtan bir “cafe”de sandviç yemek de... San Marco’da gezmek ve bir kadeh şarap içmek de, “Ghetto’nun hikâyesini sokaklarında dolaşarak dinlemek de... Dar sokaklarda yolumu her an kaybedebileceğim duygusuyla gezmek de. Venedik’in en güzel tarafı o kaybolma duygusunun tadına, şehirle bütünleşme adına sonuna kadar varmaktı ya... Bir gerçek daha vardı ama. Venedik’e yaz aylarında gelinmemeliydi. O Haziran sıcağında kış aylarının melankolik Venedik’ini tüm yaşadıklarıma rağmen ne kadar aramıştım...

Yaklaşık bir ay sonra farklı şehirlere farklı küçük yolculuklara çıkan öteki yazar arkadaşlarımla beraber, bir çeşit kutlama niyetine, Brüksel’de buluşacaktık. Bu yollar günümüzün olanakları düşünüldüğünde kısaydı. Buna karşın Türk Edebiyatı’nını alacağı ve alması gereken yol uzun... Adımlarımızı sıklaştırmıştık ama. Bu yola çok inanıyorum. Yapmamız gerekenlere ve yapabileceklerimize de... Claudia ve cefakar çalışma arkadaşları büyük bir iş çıkardı. Sonuçlar ve kazanılanlar devam etme konusunda insana öyle büyük bir güç veriyor ki...